تحولی نوین در صنعت ساختمانسازی
در سالهای اخیر، صنعت ساختمانسازی با نوآوریهای زیادی روبهرو شده که هدف آنها افزایش بهرهوری، کاهش هزینهها، ایمنی بیشتر و کاهش اثرات زیستمحیطی بوده است. یکی از مهمترین این نوآوریها، استفاده از قالبهای لایت فرم به جای یونولیت سنتی در قالببندی سقف و دیوارهای ساختمانی است. این نوع قالبها که با تکنولوژی روز طراحی شدهاند، توانستهاند جایگزینی مناسب، کارآمد و ایمن برای یونولیت یا پلیاستایرن منبسطشده (EPS) باشند.
قالب لایت فرم چیست؟
لایت فرم نوعی قالب مهندسیشده از جنس پلیپروپیلن یا ترکیبات مشابه پلاستیکی مقاوم است که برای قالببندی سقفهای تیرچهبلوک، دیوارهای بتنی، یا سیستمهای سقف سبک مورد استفاده قرار میگیرد. این قالبها برخلاف یونولیت، ساختار فشردهتر، مقاومت بالا، ایمنی بیشتر در برابر آتش، و قابلیت بازیافت دارند.
چرا باید قالب لایت فرم را به جای یونولیت انتخاب کرد؟
استفاده از یونولیت در ساختوساز اگرچه بهدلیل سبکی و قیمت پایین متداول بوده، اما در سالهای اخیر مشکلات جدیای از جمله خطر اشتعال، ضعف در تحمل فشار و عدم پایداری محیطزیستی آن باعث شده تا کارشناسان و مهندسان ساختمانی به دنبال جایگزینهای بهتری باشند. قالب لایت فرم با دارا بودن استانداردهای فنی روز دنیا توانسته این خلأ را پر کند.

مزایای قالب لایت فرم نسبت به یونولیت
۱. مقاومت بالا در برابر حرارت و آتش
در حالی که یونولیت بهراحتی قابل اشتعال است و در حریق دود سمی تولید میکند، قالب جایگزین یونولیت، لایت فرم یا یونولس از موادی ساخته شده که یا غیر قابل اشتعالاند یا با تاخیر در آتش گرفتن عمل میکنند. در نتیجه، در پروژههایی که ایمنی حریق مهم است، انتخابی بسیار بهتر خواهد بود.
۲. دوام و طول عمر بیشتر
برخلاف یونولیت که بهراحتی خرد میشود یا تحت فشار تغییر شکل میدهد، قالب لایت فرم مقاومت فشاری بالایی دارد و در برابر ضربه و تنشهای ساختاری ماندگاری بیشتری از خود نشان میدهد.
۳. نصب آسان و سریع
طراحی مهندسی قالب لایت فرم به گونهای است که نصابها میتوانند آن را بدون ابزار خاص، با سرعت و دقت بالا نصب کنند. این موضوع موجب کاهش زمان اجرای پروژه میشود.
۴. دوستدار محیط زیست و قابل بازیافت
برخلاف یونولیت که بازیافتپذیر نیست و سالها در طبیعت باقی میماند، قالب لایت فرم به راحتی بازیافت میشود و قابلیت استفاده چندباره دارد. این ویژگی آن را در دسته مصالح سبز قرار میدهد.
۵. صرفهجویی در هزینههای جانبی
هرچند قالب لایت فرم در ابتدا گرانتر از یونولیت است، اما با حذف هزینههای ثانویه مانند تمیزکاری، جمعآوری پسماند و هزینههای ناشی از خرابی قالب در حین اجرا، در نهایت باعث صرفهجویی در هزینهها میشود. در کل خرید قالب لایت فرم به صرفه تر است.
معایب احتمالی قالب لایت فرم
قیمت اولیه نسبتاً بالاتر در مقایسه با یونولیت، که البته با مزایای بلندمدت آن جبران میشود.
نیاز به آموزش ابتدایی برای نصابهایی که تاکنون فقط با یونولیت کار کردهاند.
در برخی مناطق هنوز مانند یونولیت به راحتی در دسترس نیست.

کاربردهای قالب لایت فرم
این قالبها در پروژههای مختلفی کاربرد دارند، از جمله:
اجرای سقف تیرچهبلوک در ساختمانهای مسکونی و تجاری
قالببندی دیوارهای بتنی در پروژههای صنعتی
ساخت سقفهای سبک پیشساخته
استفاده در سولهها و سازههای فلزی
پروژههای انبوهسازی و برجسازی
مقایسه قالب لایت فرم و یونولیت به زبان ساده
برای اینکه انتخاب بهتری داشته باشیم، ویژگیهای این دو نوع قالب را به صورت توصیفی مقایسه میکنیم:
مقاومت در برابر آتش: لایت فرم غیرقابل اشتعال است و در آتشسوزی عملکرد بسیار بهتری دارد، در حالی که یونولیت به سرعت شعلهور میشود و دود سمی تولید میکند.
تحمل فشار: لایت فرم در برابر فشار مقاومت بالایی دارد و دچار ترک یا شکست نمیشود؛ در مقابل یونولیت شکننده و ضعیف است.
دوام و طول عمر: قالب لایت فرم عمر طولانیتری دارد و بارها قابل استفاده است، اما یونولیت یکبار مصرف بوده و خیلی زود تخریب میشود.
قابلیت بازیافت: قالب لایت فرم قابل بازیافت است و آلودگی زیستمحیطی ایجاد نمیکند، در حالی که یونولیت آسیب زیادی به طبیعت میزند.
دقت در ابعاد: لایت فرم بهصورت صنعتی و با دقت بالا تولید میشود و هنگام اجرا خطای کمی دارد؛ یونولیت ممکن است در برش دستی دچار خطا شود.
قیمت اولیه: قالب لایت فرم گرانتر است، اما در مجموع از نظر اقتصادی مقرون بهصرفهتر است.

نکات مهم اجرایی
برای استفاده بهتر از قالب لایت فرم لازم است به چند نکته توجه شود:
اجرای زیرسازی دقیق باعث میشود قالبها بهترین عملکرد را داشته باشند.
در پروژههایی با اولویت سرعت، استفاده از این قالبها باعث افزایش چشمگیر راندمان میشود.
انتخاب برندهای معتبر که دارای تأییدیههای فنی هستند، از نظر ایمنی و کیفیت نهایی ساخت بسیار مهم است.
آموزش اولیه به نیروهای اجرایی باعث کاهش پرت مصالح و افزایش کیفیت میشود.
نتیجهگیری
قالب لایت فرم به عنوان یک تکنولوژی نوین در قالببندی سقف و دیوار، توانسته مزایای متعددی نسبت به یونولیت سنتی ارائه دهد. با توجه به مقاومت بالا، عدم اشتعالپذیری، قابلیت بازیافت، و صرفهجویی در زمان و هزینه، این قالبها گزینهای ایدهآل برای پروژههای عمرانی محسوب میشوند. اگرچه قیمت اولیه آن بیشتر است، اما در بلندمدت موجب افزایش کیفیت، ایمنی و بهرهوری خواهد شد. با انتخاب قالب لایت فرم، قدمی مؤثر به سوی ساختوسازی ایمنتر، مدرنتر و دوستدار محیط زیست برداشته میشود.